Miluga

Ne i ai ha tama taane.

Ko e taha aho i loto he tau ua haana i he aoga maualuga, ne fano ia ke he falekoloa tokoluga i ha gahua ne fiha ke fai. Ko e falekoloa siisiʻi ne tokangaʻi he tau taumatua taane mo fifine. I loto he falekoloa, ne i ai ha tama fifine ne tatau e tau haana mo ia, ne kitia ai ko ia ne kumi ha mena, ka ko e tama taane ne nakai maeke lahi ia ke ia mo ne tauteaga ke fakatau e mena ne fiha mo e foki ke kaina.

I he magaaho ia, ne kalaga e fifine matutua tokangaʻi falekoloa ke he tama taane. Ne foaki atu ia ha kilihi pepa siisiʻi mo e ole ke ia ke totou e mena ne tohi ai.

Ne tohi i he pepa ko e ‘Miluga’.

Ne manatu e tama taane ke he kupu ne maeke ke ia ke fakakite. Ko e mena taha moole ne manatu ki ai ko e ‘falawa’ mo ne fakakite ai ko e falawa kua leva. Ne fakaaue lahi e fifine matutua, mo ne foki e tama taane ke kaina.

Ka ko ia, ne tumau pe he manatua e mena ia. ‘Maeke he tagata tokangaʻi falekoloa ke totou kua leva…’

Ko e aho hoko, ne liu fano e tama taane ke he falekoloa.

“Ko e ‘Miluga’ ne tohi i he pepa ne fakakite mai he pogipogi, nakai ko e tama fifine ne tu ofi ke he matapā ne tohi?”

Ne ofo e fifine matutua mo ne huhu atu pe nakai ne iloa fēfē he tama. Ko e tama fifine ia ne i ai haana a puhala fakailoga ne fakatigaʻi ai e fetautalagi fakagutu. Ne tohi ia e ‘Miluga’ i he pepa koe mena ne nakai maeke ia ke fetautalagi ke fakatau ha taga falawa.

I he aho ia, ne tupu ai e manatu mālohi he tama taane. Ka i ai ha magaaho ne maeke ai ia ke lagomatai ha tagata, ko e mena muamua ke lagomatai ko e tau tagata ne fakatigaʻi he tino ha lautolu po ke ne nakai lata ke he tau aoga, ko e tau tagata vaivai i he sosaiete.

[The Korean Today] ‘Miluga’ — Ko e tala ne kamata mai he manatu he tama taane © The Korean Today Editorial

35 Tau Mulimuli Atu

Kua mole e 35 tau. Ne fakatoka e he tama taane e SmileStory Inc. i Korea Toga i he 2009 mo ne fakatupu e WIA (World Certification Industry Association) i Estonia i he 2018. Mo e manatu ke lagomatai e lalolagi aki e tekinolosi māualuga lahi a e tagata, kua fakatupu tumau ia e tekinolosi ke taute e fakatonuhia ia.

WIA Talk — Ko e fakavā vagahau lima fakalalolagi ne maeke ai ke fetautalagi mo e tagata kotofaahi aki e vagahau lima 3D taha, he nakai fiha ke akoako e tau vagahau lima kehekehe (ASL, KSL, BSL…) mo e tau fonua takitahi. Mo e WIA Braille (wiabraille.com) — Ko e fakavā tohi fakakui fakalalolagi ne fakamau ki he IPA (International Phonetic Alphabet) ne maeke ai ke totou i he 7,000 vagahau ka kua ako. Mo e tau tagata tuli, i ai e WIA Talk, mo e tau tagata kui, i ai e WIA Braille. Ka fetūtū e mena nei e ua, ko e tau tagata tuli mo e tau tagata kui ne maeke ai ke fetautalagi tuai he tagata fakamahani. Ko e mena nei ne nakai ko lā kua taute i ha kotu i he lalolagi.

Kua toitoi e tekinolosi. Ko e avatar 3D ne fakakite e vagahau lima, ne hiko e tau ngutu, mo ne fakakite e tau lagona. Ka ko e ke hiko fakamātuai e avatar nei — ko e fakamaumauga tau hiko lima mooli a e tagata ne fiha.

Ne leva e 35 tau. I he magaaho ia, to i ai ha tagata ne foki atu he nakai maeke ke fakatau ha taga falawa. Ka ne vave atu, ne maeke ke lata ke he taha tagata lahi vave atu.

Ko e aho nei, kua talitonugia e tau volanita i he 254 fakavā vagahau i he magaaho taha.

[The Korean Today] Fakatokaaga Polokalame Volanita Vagahau Lima 3D WIA Talk © The Korean Today Editorial

Puhala ke Kau Atu ai ke he Gahua Volanita

Maeke ke taute i kaina, aki moole ha fakakite aoga he Initaneti. Nakai fiha ha poto makehe po ke ha tūtūaga vagahau lima.

Nakai Toka e Tau Vitio — Ko e Tau Numela Moole ne Nonofo

Ko e fakahui lahi ne huhu. Nakai kua toka e vitio ka fakafili aki e webcam?

Nakai kua toka e tau faila vitio. Ko e tekinolosi makehe hamatou ne tohi mai e mena e ua i he magaaho mooli.

Ko e tau numela nei moole ne toka. Ko e ata mata haau po ke faila vitio haau ne nakai nonofo i he server. Ko e tau fakavā numela mo e tau fakatokaaga mata ko e fakamaumauga tāua ne fakamōui ai e avatar 3D, mo ne lava ia.

Maeke e Tagata Kotofaahi ke Kau

[The Korean Today] Polokalame Volanita WIA Talk ne Talitonugia i he Magaaho Taha mai he 254 Fakavā Vagahau i he Lalolagi © The Korean Today Editorial

Ko e Liogi ne Tupu mai he Kauaga

Ko e fakamaumauga fakavā lima ne foaki atu he koe ne hoko ko e tau fakailo lima he avatar 3D. Ko e avatar nei ne fakahu ki loto he tau tohi he WIA Book (wiabook.com), ke maeke ai e tau tagata tuli ke totou e tau tohi i he vagahau lima. Ko e mena nei ne nakai ko lā kua i ai i ha kotu i he lalolagi.

Ka ko ia, i ai ha mena taha lahi kua fiha ke iloa e koe fekau ki he tala nei.

Miluga — Ko e Higoa ne Kamata mai he ‘Miluga’

Ko e tama fifine ne manako ke fakatau e falawa ka ko e mena moole ne maeke ke tohi ko e ‘Miluga’ i he pepa. Nakai iloa e tautolu e higoa haana. Ka ko e tau mata tohi e tolu ia kua hoko ko e higoa he polokalame fakaaogaaga he WIA Book (wiabook.com) i he 35 tau mulimuli atu.

Miluga — Ko e polokalame ne foaki e tau totouaga taugatā ke he tau tohi katoa kua pulusi mo e tau tagata hola ne fakamoligia he UNHCR, tau tagata tuli lahi, mo e tau tagata kui lahi.

Ko e kauaga haau ne fakakite tuai i he tau tohi vagahau lima 3D he polokalame Miluga. Ka tala he tagata totou tuli ha tohi, ko e avatar 3D ne fakakite e loto tohi i he vagahau lima — ko e tau fakailo lima takitahi he avatar ne fakatupu mai he fakamaumauga haau.

Fakatokaaga Tono

Nakai popole ka nakai maeke ke kau tuai atu. Ko e talahauaga moole he ongoongo nei ke he tau tagata ofi ke he koe ko e lagomatai lahi ia. Ko e tufa atu i he tau fakavā sosiale po ke tala ke he tagata ne manako ke he vagahau lima ko e mena mitaki ia.

“Ne i ai ha tama fifine ne manako ke fakatau e falawa ka ko e mena moole ne maeke ke tohi ko e ‘Miluga’. Ko e aho nei, 35 tau mulimuli atu, kua fakatupu e tekinolosi ke maeke ai e tau tagata hane ko ia ke totou e tau tohi, fetautalagi, mo e fepokiaki mo e lalolagi.”

#WIA_Talk  #3DSignLanguage  #Volunteer  #弘益人間  #Deaf  #SignLanguageBooks  #WIA_Book  #Miluga  #Refugees  #254Languages